Gegevensbescherming
De Personal Information Protection and Electronic Documents Act (PIPEDA) geldt voor commerciële activiteiten in heel Canada, behalve waar een provincie een in wezen gelijkwaardige wet heeft — Quebec, British Columbia en Alberta —; zij geeft rechten op toegang en correctie, vereist toestemming en verplicht sinds 2018 tot melding van datalekken met een reëel risico op aanzienlijke schade; de federale Privacy Commissioner onderzoekt en doet aanbevelingen, bindende bevelen vereisen de Federal Court, en boetes kan hij niet opleggen; federale hervormingswetten (C-11, C-27) zijn herhaaldelijk gestrand. Quebecs Wet 25 (2021-2024) legt uitdrukkelijke toestemming, een privacyfunctionaris, melding van datalekken, portabiliteit (sinds 2024), een recht op de-indexering en zware boetes op (tot 25 miljoen dollar of 4 % van de wereldwijde omzet), vergelijkbaar met de AVG, en is de facto de nationale norm geworden omdat nationale bedrijven haar overal toepassen. Gezondheidsgegevens vallen onder provinciale wetten. De niet-consensuele verspreiding van intieme beelden is strafbaar sinds 2015 (Criminal Code, artikel 162.1, tot vijf jaar) en de rechter kan verwijdering bevelen; Cybertip.ca en de politie behandelen sextortion. De Europese Commissie erkent Canada (PIPEDA) sinds 2001 als adequaat voor gegevensoverdrachten uit de EU, wat in 2024 werd bevestigd.
De kernpunten
| Federaal | PIPEDA: toegang, correctie, toestemming, meldplicht datalekken; klacht bij de Privacy Commissioner |
|---|---|
 Quebec | Wet 25: uitdrukkelijke toestemming, privacyfunctionaris, meldplicht, portabiliteit sinds 2024, de-indexering, boetes tot 4 % van de omzet |
| British Columbia en Alberta | In wezen gelijkwaardige provinciale wetten (PIPA) |
| Handhaving | De federale Commissioner doet vaststellingen, geen bevelen en geen boetes; Quebec kan zware boetes opleggen |
| Intieme beelden | Verspreiding zonder toestemming strafbaar sinds 2015 (art. 162.1, tot vijf jaar); verwijderingsbevel |
| Hervorming | Federale moderniseringswetten niet aangenomen |
 EU | Canada erkend als adequaat voor overdrachten uit de EU (2001, bevestigd 2024) |
In de praktijk
- Schrijf eerst naar de organisatie met vermelding van het wettelijke recht en bewaar het bewijs van de datum; stel duidelijk wat u wilt: een kopie van uw gegevens, verwijdering of het einde van marketing.
- Zonder afdoend antwoord binnen de wettelijke termijn (30 dagen federaal) klaagt u gratis bij de toezichthouder — de Commissioner vraagt of u de organisatie eerst hebt aangeschreven.
- Voor dating-, gezondheids- en vruchtbaarheidsapps vraagt u specifiek naar het delen met derden en overdrachten naar het buitenland.
- In Quebec gebruikt u het recht op de-indexering waar zoekresultaten het probleem zijn; buiten Quebec kan het inroepen van de Quebecse regels bij een nationaal bedrijf toch werken, omdat de meeste hun praktijken op de strengste norm hebben afgestemd.
- Bij verspreiding van intieme beelden: bewijzen bewaren, aangifte bij de politie (artikel 162.1), verwijdering vragen aan het platform en aan de rechter; bij sextortion niet betalen en aangifte doen; Cybertip.ca voor minderjarigen. Een Nederlander kan voor een Canadees bedrijf dat ook Europeanen bedient bovendien de AVG en de Autoriteit Persoonsgegevens inroepen.
Kosten en vergoeding
Gratis; organisaties mogen alleen in beperkte gevallen minimale kopieerkosten aanrekenen; klachten bij de toezichthouders gratis; civiele vorderingen (privacy torts, collectieve acties) met advocaat.
Recente veranderingen
Quebecs Wet 25 is de facto de nationale maatstaf geworden, omdat nationale bedrijven haar normen overal toepassen in plaats van twee systemen te voeren; het federale wetsvoorstel C-27 (Consumer Privacy Protection Act) strandde in 2025; de EU bevestigde in 2024 de adequaatheid van Canada; de Commissioner onderzocht in 2024-2025 TikTok, OpenAI en datalekken bij grote detailhandelaren.
Waar u terechtkunt
- Office of the Privacy Commissioner of Canada (priv.gc.ca): klachten en richtsnoeren.
- Commission d'accès à l'information du Québec.
- Provinciale commissioners in British Columbia en Alberta.
- Cybertip.ca en de politie voor intieme beelden en sextortion; Autoriteit Persoonsgegevens in Nederland.
Goed om te weten
Als u te maken hebt met een landelijk opererend bedrijf, kan het inroepen van de Quebecse regels ook buiten Quebec doeltreffend zijn, omdat de meeste grote organisaties hun praktijken hebben afgestemd op de strengste norm. De federale Commissioner kan geen boetes opleggen; het Quebecse stelsel wel — dat is de sterkere weg waar het geldt. En voor Nederlanders: Canada is door de EU als adequaat erkend, maar de PIPEDA-rechten zijn zwakker dan de AVG, vooral bij verwijdering en handhaving.
Bronnen
- Personal Information Protection and Electronic Documents Act (PIPEDA) — Justice Canada
- Office of the Privacy Commissioner of Canada — klachten en richtsnoeren
- Commission d'accès à l'information du Québec — Loi 25 — toezichthouder Quebec
Datingfraude
Fraude tot veertien jaar gevangenis (Criminal Code, artikel 380) en identiteitsfraude tot tien jaar; het Canadian Anti-Fraud Centre verzamelt meldingen en voedt politieonderzoeken maar vordert zelf niets terug; de aangifte gaat naar de plaatselijke politie; terugbetaling hangt af van de rekeningovereenkomst, niet van de wet; chargeback bij creditcards, e-transfers bijna niet terug te halen; beleggingsfraude bij de provinciale effectentoezichthouder.
Het Wetboek van Strafrecht bestraft fraude (artikel 380) met tot veertien jaar gevangenis boven 5 000 dollar en tot twee jaar daaronder, met een minimumstraf van twee jaar boven een miljoen; identiteitsdiefstal en identiteitsfraude (artikelen 402.2 en 403) tot tien jaar; afpersing (346) tot levenslang. Het Canadian Anti-Fraud Centre (CAFC, RCMP) neemt meldingen aan per telefoon en online en voedt politieonderzoeken, maar vordert zelf geen geld terug; de aangifte gaat afzonderlijk naar de plaatselijke politie. Creditcards laten een chargeback toe met een korte termijn; e-transfers (Interac) zijn na aanvaarding zeer moeilijk terug te halen; de terugbetaling van ongeoorloofde transacties wordt geregeld door de rekeningovereenkomst en de vrijwillige gedragscodes van de banken, niet door een wet — een verschil met Europa. Beleggingsfraude gaat naar de provinciale effectentoezichthouder (OSC, AMF, BCSC…); identiteitsdiefstal wordt aangepakt met fraudewaarschuwingen bij de twee kredietbureaus (Equifax, TransUnion). Het CAFC registreerde in 2024 meer dan 600 miljoen dollar gemelde verliezen, waarvan beleggingsfraude via romantische contacten (pig butchering) en romance scams het grootste deel; slechts 5 tot 10 % van de slachtoffers doet aangifte.
De kernpunten
| Delict | Fraude: tot 14 jaar boven 5 000 dollar (art. 380); identiteitsfraude tot 10 jaar; afpersing tot levenslang |
|---|---|
| Melding | Canadian Anti-Fraud Centre, telefonisch (1-888-495-8501) of online; aangifte afzonderlijk bij de plaatselijke politie |
| Creditcard | Chargeback beschikbaar, met korte termijn |
| E-transfer | Zeer moeilijk terug te halen na aanvaarding |
| Beleggingsfraude | Provinciale effectentoezichthouder |
| Identiteitsdiefstal | Fraudewaarschuwingen bij Equifax en TransUnion |
| Terugbetaling | Geregeld door de rekeningovereenkomst en de bankcodes, niet door de wet |
In de praktijk
- Meld bij het Anti-Fraud Centre, ook als niets verloren ging: zo worden netwerken in kaart gebracht; doe daarnaast aangifte bij de plaatselijke politie, want het proces-verbaal is nodig voor bank en verzekering.
- Vraag schriftelijk een chargeback aan bij de kaartuitgever, binnen de termijn van het kaartschema; bel bij een e-transfer meteen de bank — alleen een nog niet aanvaarde overschrijving kan worden geannuleerd.
- Plaats een fraudewaarschuwing bij beide kredietbureaus als identiteitsdocumenten zijn gedeeld.
- Lees de clausule over ongeoorloofde transacties in uw rekeningovereenkomst voordat u een weigering aanvaardt, en wend u tot de Ombudsman for Banking Services and Investments (OBSI) of de ADR Chambers als de bank weigert.
- Een slachtoffer in Nederland dat geld naar een Canadese rekening overmaakte, doet aangifte bij de Nederlandse politie en meldt bij het CAFC online; een Nederlander in Canada volgt de Canadese kanalen — de Nederlandse regels over terugbetaling (bank vergoedt ongeoorloofde betalingen boven 50 euro) gelden niet voor een Canadese rekening.
Kosten en vergoeding
Melden is gratis; chargebacks zijn gratis aan te vragen; de bankombudsman is gratis; een advocaat voor een civiele vordering tegen de bank is duur en zelden lonend.
Recente veranderingen
De gemelde verliezen bij het CAFC zijn sinds 2020 verdrievoudigd, met beleggingsfraude via cryptomunten en romantische contacten voorop; de banken voerden in 2024-2025 vertragingen en waarschuwingen in voor grote e-transfers; een federale herziening van de bescherming van bankklanten is aangekondigd.
Waar u terechtkunt
- Canadian Anti-Fraud Centre (antifraudcentre.ca, 1-888-495-8501).
- Plaatselijke politie (aangifte); RCMP.
- De fraudeafdeling van uw bank, onmiddellijk; OBSI (bankombudsman) bij geschil.
- Provinciale effectentoezichthouder voor beleggingsfraude; Equifax en TransUnion voor fraudewaarschuwingen.
Goed om te weten
Terugvordering is hier contractueel, niet wettelijk: de formulering van uw rekeningovereenkomst, niet de wet, bepaalt of de bank betaalt — wat het lezen ervan de eerste stap in elk geschil maakt. Een groot verschil met Nederland, waar de bank ongeoorloofde betalingen wettelijk moet vergoeden. En de e-transfer aan een «verloofde» die u nooit zag, komt nooit terug.
Bronnen
- Criminal Code — artikel 380 (fraud) en 402.2-403 (identity theft and fraud) — Justice Canada
- Canadian Anti-Fraud Centre — melding en waarschuwingen
- Ombudsman for Banking Services and Investments (OBSI) — geschillen met banken