Yasal çerçeve
Evlilik Medeni Kanun'un (Burgerlijk Wetboek) 1. Kitabı'nda düzenlenir. Aralık 2015 tarihli Zorla Evlilikle Mücadele Yasası'ndan beri asgari yaş hiçbir muafiyet olmadan 18'dir ve yurt dışında bu yaşın altında yapılan evlilikler, iki eş de 18 olmadıkça tanınmaz. Evlilik, törenin yapılacağı belediyeye en az on dört gün, en fazla bir yıl önceden yapılan evlenme niyeti bildiriminden (melding van voorgenomen huwelijk — eski ondertrouw) sonra bir (olağanüstü) nüfus memuru önünde kıyılır. Kilise ya da dinî nikâh ancak resmî nikâhtan sonra yapılabilir (BW madde 1:68); sırayı tersine çeviren din görevlisi suç işler. Herkes için evlilik 1 Nisan 2001'den beri geçerlidir.
Türk toplumu için en önemli nokta: Hollanda'da resmî nikâh olmadan imam nikâhı kıymak suçtur — Türkiye'deki gibi (TMK m. 143, TCK m. 230) ama burada da din görevlisi cezalandırılır. Camiler resmî evlilik belgesi görmeden nikâh kıymaz. Yalnızca dinî nikâhla yaşayan çiftler Hollanda hukukunda bekârdır: miras, nafaka, oturma hakkı ve emeklilik bakımından hiçbir hakları yoktur.
İki Türk vatandaşı Rotterdam, Amsterdam ya da Deventer Başkonsolosluğu'nda da evlenebilir; bu nikâh Türkiye'de doğrudan tescil edilir ve Hollanda'da BRP'ye (nüfus kaydı) işlenir. Eşlerden biri Hollandalı ya da başka bir ülkenin vatandaşıysa konsoloslukta nikâh mümkün değildir. Belediyede yapılan nikâhın ise 30 gün içinde konsolosluğa bildirilmesi gerekir.
Temel noktalar
| Yaş | 18; 2015'ten beri muafiyet yok |
|---|---|
| Bildirim | Nikâh tarihinden en az 14 gün, en fazla 1 yıl önce, törenin yapılacağı belediyeye (eski ondertrouw) |
| Şahitler | En az 2, en fazla 4, hepsi reşit |
| Herkes için evlilik | 1 Nisan 2001'den beri — Nisan 2026'da 25 yıl |
| Malvarlığı | 1 Ocak 2018'den beri sınırlı mal ortaklığı; noterde evlilik sözleşmesi |
| Dinî nikâh | Yalnızca resmî nikâhtan sonra (BW 1:68); önce kıyan din görevlisi için suç |
| Rakamlar (CBS) | Yılda 60 000'i aşkın evlilik ve yaklaşık 25 000 kayıtlı ortaklık |
Uygulamada
- Bildirim çoğu belediyede DigiD ile dijital yapılır; belediye doğum bilgilerini BRP'den alır. Yurt dışında doğmuş ve BRP'de kayıtlı olmayan kişi, tasdikli ya da apostilli doğum belgesi sunar — Türk uluslararası doğum kayıt örneği (Formül A) apostil ve tercüme gerektirmez.
- Kalıcı oturma hakkı olmayan AB dışı bir partnerle evlenen kişi için IND beyanı gerekir (Sahte Evlilikleri Önleme Yasası); belediye bunu kendisi ister, ancak birkaç hafta sürer. Türkiye'den gelen eş için bu beyan istenir.
- Her belediye belirli zamanlarda ücretsiz ya da çok ucuz nikâh (kosteloos huwelijk) sunar, genellikle hafta içi sabah, sınırlı sayıda konukla. Seçilen bir mekânda tören için belediyenin o yeri „huis der gemeente” olarak belirlemesi gerekir.
- Türkiye'de evlenmek için belediye evlenme ehliyet beyanı (verklaring van huwelijksbevoegdheid) verir; Türkiye'de yapılan nikâh sonra BRP'ye ya da Hollanda'da oturmayanlar için Den Haag belediyesine (Landelijke Taken) kaydettirilir. Hollanda'daki nikâh ise Türk konsolosluğuna bildirilir.
Maliyet ve karşılanma
Harçlar belediyeye göre değişir: belirli zamanlarda ücretsizden, hafta içi kendi nikâh memuru ya da mekânıyla tören için 400–1 000 euroya kadar; hafta sonu daha fazla. Evlilik cüzdanı (trouwboekje) 20–40 eurodur ve zorunlu değildir. Konsoloslukta tescil harca tabidir.
Son değişiklikler
1 Ocak 2018'den beri yasal rejim sınırlı mal ortaklığıdır: herkesin evlilikten önce sahip olduğu ile miras ya da bağışla edindiği kişisel kalır. 1 Nisan 2026'da Hollanda herkes için evliliğin yirmi beşinci yılını kutladı.
Nereye başvurulur
- Belediyenizin Burgerzaken bölümü: bildirim, ücretsiz nikâh, olağanüstü nüfus memuru.
- Rijksoverheid.nl: koşullar, belgeler ve evlilik, kayıtlı ortaklık ve birlikte yaşam sözleşmesi arasındaki farklar.
- Evlilik sözleşmesi için noter, tercihen nikâh gününden önce.
- T.C. Rotterdam, Amsterdam ve Deventer Başkonsoloslukları — ehliyet belgesi, konsolosluk nikâhı, tescil.
Bilmekte fayda var
Önceden resmî nikâh olmadan yapılan dinî nikâhın hiçbir hukukî sonucu yoktur ve din görevlisi için suçtur. 2018'in sınırlı mal ortaklığı ise yalnızca kanıtlayabildiğinizi korur: mirasını ya da kendi birikimini kayıt tutmadan ortak hesaba yatıran, boşanmada çoğu zaman bunun da paylaşıldığını görür.
Sık sorulan sorular
Önce imam nikâhı, sonra resmî nikâh yapabilir miyiz?
Hayır. Hollanda'da dinî nikâh yalnızca belediyedeki resmî nikâhtan sonra yapılabilir; resmî belge olmadan nikâh kıyan din görevlisi cezalandırılır. Türkiye'deki kural da aynıdır. Yalnızca dinî nikâhla yaşayan çift her iki ülkede de bekâr sayılır.
Türkiye'den gelen kişi hangi belgelere ihtiyaç duyar?
Pasaport, uluslararası formatta (Formül A) doğum kayıt örneği, nüfus müdürlüğü ya da konsolosluktan evlenme ehliyet belgesi (Formül B), önceki evlilik varsa boşanma kararının tasdikli tercümesi ve oturma durumuna göre IND beyanı. Belediye, Türk vatandaşı Hollanda'da yerleşik değilse ek belge isteyebilir.
Kaynaklar ve resmî bağlantılar
- Rijksoverheid — Trouwen, samenlevingscontract en geregistreerd partnerschap — resmî bilgi
- Burgerlijk Wetboek Boek 1 (titel 5, het huwelijk) — wetten.overheid.nl
- T.C. Rotterdam Başkonsolosluğu — nüfus ve evlilik işlemleri
Resmî veya güvenilir kaynaklara doğrulanmış bağlantılar. Yeni sekmede açılır.