Haber özeti
Scandinavian Journal of Psychology dergisinde 14 Kasım 2025’te çevrim içi yayımlanan bir çalışma, en az altı aydır uzak mesafeli ilişki yaşayan genç yetişkinleri ele alıyor. İlişkiyi sürdüren davranışlar, özellikle açıklık ve olumlu tutum, daha yüksek karşılıklı güvenle ilişkili bulunuyor; bu güven de daha iyi bir ilişki kalitesiyle ilişkili. Bunlar istatistiksel bağlantılardır, bir etkinin kanıtı değildir.
Çalışma ne diyor
İstanbul’daki Yıldız Teknik Üniversitesi’nde psikolojik danışma alanında araştırmacı olan Ali Berke Körün ve Seydi Ahmet Satıcı, 14 Kasım 2025’te Scandinavian Journal of Psychology dergisinde çevrim içi bir makale yayımladı (Körün ve Satıcı, 2025). Çıkış noktaları şu: uzak mesafeli ilişkiler giderek yaygınlaşıyor, özellikle psikologların “yetişkinliğe geçiş dönemindeki gençler” dediği, artık ergen olmayan ama henüz tam olarak yerleşmemiş kişiler arasında. Bu ilişkiler nasıl ayakta kalıyor ve onları daha tatmin edici kılan ne?
Neyi okuyabildiğimizi belirtelim: makalenin tam metnini değil, yayımlanan özetini ve yayıncının sayfasında görünen birkaç yöntem ayrıntısını. Bu öğelere göre nihai örneklem, Türkiye’deki 348 üniversite öğrencisinden oluşuyor; yaşları 17 ile 26 arasında ve hepsi en az altı aydır uzak mesafeli bir ilişki yaşıyor (Körün ve Satıcı, 2025).
Üç öğe inceleniyor: ilişkiyi sürdüren davranışlar, yani bağa özen göstermenin sıradan jestleri; çiftlerarası güven, yani belirli bir partnere duyulan güven; ve her katılımcının algıladığı biçimiyle ilişkinin kalitesi (Körün ve Satıcı, 2025).
Yazarlar, bir bağlantının ara adımlardan geçip geçmediğini sınayan seri aracılık modeli kullanıyor. Özete göre ilişkiyi sürdüren davranışlar ilişki kalitesiyle iki biçimde bağlantılı: doğrudan ve güven üzerinden dolaylı olarak. Bu davranışlar arasında açıklık ve olumlu tutum güven için en önemli olanlar olarak öne çıkıyor; güven de daha iyi bir ilişki kalitesiyle ilişkili (Körün ve Satıcı, 2025).
Akılda tutulacak noktalar
Birinci nokta: güven bir köprü işlevi görüyor. İlişkiyi sürdüren jestler yalnızca daha iyi değerlendirilen bir ilişkiyle birlikte gitmiyor; kısmen, partnere duyulan daha fazla güvenle birlikte gittikleri için de öyle (Körün ve Satıcı, 2025). Doğrudan bağlantı da duruyor: güven her şeyi açıklamıyor.
İkinci nokta: bütün jestlerin ağırlığı aynı değil. Özetin güven için öne çıkardıkları, açıklık, yani içini dökmek ve hissettiğini söylemek, ile olumluluk, yani iyi niyetli ve cesaret verici bir ton (Körün ve Satıcı, 2025). Özet, ölçülen diğer davranışları da bağların gücünü de ayrıntılandırmıyor.
Üçüncü nokta: yazarlar sonuçlarını aile sistemleri kuramının ışığında okuyor. Bu kuramda çift, stres etkenlerine, burada mesafenin güçlüklerine, maruz kalan bir sistem; ilişkiyi sürdürme ise onun dengesini korumasına yardım eden şey olarak görülüyor. Buradan çift danışmanlığı için bazı yollar çıkarıyorlar (Körün ve Satıcı, 2025).
Bu sonuçlar nasıl okunmalı
Anahtar sözcük “bağlantılı”. Özet “yordamak” ya da “artırmak” diyor, ama anketlere verilen yanıtlar arasındaki ilişkileri betimliyor. Bir aracılık modeli verileri düzenler; jestlerin güveni ürettiğini ya da güvenin ilişkiyi iyileştirdiğini kanıtlamaz. Ters yön de aynı ölçüde olası: karşısındakine güvenen kişi daha kolay açılır.
Popülasyon belirli: Türkiye’deki 17-26 yaş arası 348 öğrenci (Körün ve Satıcı, 2025). Bu, belirli bir kültürel bağlamdaki öğrenci kitlesi. Sonuçlar, daha yaşlı, evli, çocuklu ya da bir sınır ve oturum işlemleriyle ayrılmış çiftler hakkında kesin bir şey söylemiyor. Okuduklarımızda, aynı çiftin iki partnerinin de yanıt verdiğini gösteren bir şey yok: öyleyse yalnızca bir kişinin bakışı söz konusu olurdu.
Son olarak özet, zaman içinde bir izlemeden söz etmiyor. Bugün iyi olanların bir yıl sonra da iyi olup olmayacağı bilinmiyor ve iyi kalitede sayılan bir ilişki sürecek anlamına gelmez.
Okur için ne değiştiriyor
Başka çalışmalar da aynı yönde. Çiftlerin yüzde 36,5’i uzak mesafeli olan 647 genç yetişkinle yapılan bir çevrim içi ankette, sık yazılı mesajlar ve ilgili yanıtlar uzak mesafeli çiftlerde daha yüksek memnuniyetle birlikte gidiyordu, görüntülü arama kullanımı ise bununla ilişkili değildi (Holtzman et al., 2021). Çiftlerin yazışmalarını bir güncede not ettiği başka bir çalışma, uzak mesafedeki partnerlerin birbirine daha çok açıldığını ve bu açıklığın daha güçlü bir yakınlık duygusuyla ilişkili olduğunu buldu (Jiang ve Hancock, 2013).
Abartmadan çıkarılabilecek şey şu: uzak mesafede güven gökten inmiyor. Çok basit jestlerle beslendiği görülüyor: yaşadıklarını söylemek, karşı tarafın dediklerini iyi niyetle karşılamak, gün uzun geçmiş olsa bile sıcak bir ton korumak. Bu jestler hiçbir şeyi garanti etmiyor, ama herkesin erişiminde.
Bu, esas soruyu ortadan kaldırmıyor: ilişkinin nereye gittiğini ve ne kadar süreceğini bilmek. Güvensizlik, kıskançlık ya da sessizlik kalıcı olarak yerleşirse, bir psikologla ya da evlilik danışmanıyla görüşmek durumu netleştirmeye yardımcı olabilir.
Ana sayfamızın eklediği
Ana sayfamız önce mesafenin sanıldığından daha yaygın olduğunu ve ilgili çiftlerin diğerlerinden daha az memnun olmadığını hatırlatıyor. Fransa’da, 2011 başında ilişkisi olan yetişkinlerin yüzde 4’ü eşiyle aynı evi paylaşmıyordu ve bunların yarısından fazlası 30 yaşın altındaydı (Insee, 2013). Ayakta tutan şeyleri sıralıyor: bir hedef ya da bitiş tarihi, ikisine de uyan bir iletişim ritmi, bilanço konuşmaları yerine paylaşılan gündelik hayat, yolculukların dönüşümlü yapılması ve sürdürülen bir sosyal hayat. Tuzakları anlatıyor: karşı tarafı idealleştirmek, kusursuz bir kavuşma istemek, kıskançlığın yerleşmesine izin vermek. Sonuç olarak, uzak mesafeli bir çiftin esas olarak ikisi de nereye gittiğini bildiği için ayakta kaldığını söylüyor. Bkz. uzak mesafeli ilişki sayfası.
Daha fazlası için
Bu haber daha geniş bir konunun parçasıdır; Uzak mesafeli ilişki sayfamız bu konuyu ayrıntılı olarak ele alır.