Małżeństwo i związki nieformalne
Irlandia ma jeden system małżeński: ceremonia może być cywilna, religijna lub świecka, ale osoba udzielająca ślubu musi figurować w Rejestrze Udzielających Ślubu (Register of Solemnisers) prowadzonym przez General Register Office; ślub przed osobą niezarejestrowaną nie tworzy małżeństwa. Zgłoszenie do urzędnika stanu cywilnego składa się co najmniej trzy miesiące przed planowaną datą. Małżeństwo jednopłciowe zatwierdzono w referendum 22 maja 2015 roku (62% głosów za), a ustawa Marriage Act weszła w życie w październiku tego roku; nowych związków partnerskich (civil partnership) z 2010 roku już się nie rejestruje.
Ustawa z 2010 roku o związkach partnerskich i prawach konkubentów przyznaje „kwalifikowanemu konkubentowi” — po pięciu latach wspólnego życia albo dwóch, jeśli jest dziecko — prawo do wystąpienia o alimenty, przeniesienie majątku lub korektę emerytury, jeśli jest finansowo zależny od partnera. To roszczenie jest rozpatrywane według uznania sądu, a nie automatyczny udział w majątku.
Rozwód i majątek
Małżonkowie w Irlandii mają majątki odrębne, a przy rozwodzie sąd orzeka, wymagając „odpowiedniego zabezpieczenia” (proper provision). Referendum z 2019 roku skróciło konstytucyjny wymóg separacji z czterech lat w ciągu ostatnich pięciu do dwóch lat w ciągu ostatnich trzech i zniosło ograniczenie uznawania rozwodów zagranicznych. Prawo irlandzkie nie zna zasady „czystego cięcia”: orzeczenia finansowe można ponownie otworzyć, gdy zmienią się okoliczności.
Dzieci, adopcja i opieka
Adopcję regulują Adoption Act 2010 i jego nowelizacja z 2017 roku, która objęła prawem do adopcji pary żyjące w konkubinacie i partnerów cywilnych; adopcja jest pełna i nieodwołalna. Od ustawy Birth Information and Tracing Act 2022 każda osoba adoptowana, która ukończyła 16 lat, ma prawo do swojego aktu urodzenia i wczesnych dokumentów. Od reformy z 2015 roku ojczym, macocha lub konkubent rodzica może wystąpić do sądu o ustanowienie go opiekunem (guardian) dziecka, jeśli mieszka z rodzicem co najmniej dwa lata i uczestniczy w codziennej opiece.
Urlop macierzyński trwa 26 tygodni z państwowym zasiłkiem, oraz 16 tygodni bezpłatnych; Maternity and Infant Care Scheme zapewnia każdej kobiecie mieszkającej w Irlandii bezpłatną opiekę lekarza rodzinnego i szpitala. Dwa lata bezpłatnej edukacji przedszkolnej (program ECCE) przysługują dzieciom od ukończenia dwóch lat i ośmiu miesięcy, po trzy godziny dziennie w trakcie roku szkolnego.
Dziedziczenie
Succession Act 1965 przyznaje pozostałemu przy życiu małżonkowi lub partnerowi cywilnemu prawo do zachowku (legal right share) niezależnie od testamentu: jedną trzecią spadku, gdy są dzieci, połowę, gdy ich nie ma. Dzieci nie mają stałej części, lecz na podstawie art. 117 mogą żądać zabezpieczenia, jeśli rodzic uchybił obowiązkowi moralnemu. Podatek od nabyć majątkowych (capital acquisitions tax) wynosi 33% powyżej progu właściwego dla grupy beneficjenta, a między małżonkami nie obowiązuje. Irlandia nie przystąpiła do unijnego rozporządzenia spadkowego.
Antykoncepcja i aborcja
Po referendum z maja 2018 roku, które uchyliło Ósmą Poprawkę, ustawa Health (Regulation of Termination of Pregnancy) Act 2018 weszła w życie 1 stycznia 2019 roku: przerwanie ciąży jest dostępne na żądanie do 12 tygodnia (po obowiązkowym trzydniowym okresie oczekiwania), a później przy zagrożeniu życia, ciężkim uszczerbku na zdrowiu lub śmiertelnej wadzie płodu. Program bezpłatnej antykoncepcji, uruchomiony we wrześniu 2022 roku dla osób w wieku 17–25 lat, a następnie rozszerzony (obecnie obejmuje osoby w wieku 17–35 lat — HSE), pokrywa wizytę, receptę, zakładanie i usuwanie metod długodziałających oraz antykoncepcję awaryjną. Wiek zgody wynosi 17 lat.
Przemoc i zgoda
Criminal Law (Sexual Offences) Act 2017 określa zgodę jako dobrowolne porozumienie i wylicza sytuacje jej braku, m.in. sen, utratę przytomności, przemoc, groźbę i niezdolność wskutek upojenia; przewidziano ograniczoną linię obrony dla osób od 15 lat, gdy druga strona jest starsza o mniej niż dwa lata. Ustawa Domestic Violence Act 2018 wprowadziła przestępstwo kontroli przymusowej i objęła ochroną osoby pozostające w związkach, w których partnerzy nie mieszkają razem. Nakaz natychmiastowego wydalenia (emergency barring order) trwa osiem dni roboczych.
Dane osobowe i oszustwa
Irlandia stosuje RODO za pośrednictwem ustawy Data Protection Act 2018; ponieważ wiele dużych firm technologicznych ma w Dublinie swoją europejską siedzibę, Data Protection Commission jest wiodącym organem nadzorczym dla ich działalności w Europie i wymierzyła jedne z największych kar w UE. Ustawa Harassment, Harmful Communications and Related Offences Act 2020 („Coco’s Law”) karze rozpowszechnianie intymnych zdjęć bez zgody, także bez zamiaru wyrządzenia krzywdy; karalna jest również sama groźba ich udostępnienia. Central Credit Register prowadzi rejestr pożyczek od 500 euro, który można sprawdzić bezpłatnie. W Irlandii nie ma obowiązkowego zwrotu środków za przelewy autoryzowane przez ofiarę.