Het wettelijke kader
Het Arubaanse Burgerlijk Wetboek volgt het Nederlandse van vóór 2023: gezamenlijk gezag voor gehuwde ouders en geregistreerde partners, gezag van de moeder alleen bij een ongehuwde geboorte, gezamenlijk gezag voor de erkennende vader na een gezamenlijke aantekening in het gezagsregister van het Gerecht of, bij weigering van de moeder, na een uitspraak. Na een echtscheiding blijft het gezamenlijk gezag de regel; het Gerecht in Eerste Aanleg beslist over het hoofdverblijf, de omgang en het onderhoud, met onderzoek en advies van de Voogdijraad Aruba, en hoort kinderen vanaf 12 jaar. Een verhuizing naar het buitenland of naar een ander land van het Koninkrijk vereist de toestemming van de andere gezaghebbende ouder of van de rechter. Voor zaken tussen Aruba en Nederland bestaat geen verdrag, maar de rechters van het Koninkrijk erkennen elkaars gezagsbeslissingen en de Nederlandse Centrale autoriteit werkt met het Gerecht samen. Bureau Sostenemi is het meldpunt voor kindermishandeling; de Voogdijraad kan een ondertoezichtstelling vragen.
De kernpunten
| Gezag | Gezamenlijk voor gehuwden en geregistreerde partners; ongehuwde moeder alleen; vader via gezagsregister of rechter |
|---|---|
| Na scheiding | Gezamenlijk gezag blijft; Gerecht in Eerste Aanleg beslist over verblijf en omgang |
| Voogdijraad | Onderzoek en advies; verzoek om ondertoezichtstelling |
| Kind gehoord | Vanaf 12 jaar |
| Verhuizing | Toestemming van de andere ouder of van de rechter, ook naar Nederland |
| Meldpunt | Bureau Sostenemi voor kindermishandeling en verwaarlozing |
In de praktijk
- Ongehuwde vaders: erken het kind bij de Censo en laat samen met de moeder de aantekening van gezamenlijk gezag zetten bij het Gerecht; het automatisme van Nederland (2023) geldt op Aruba niet.
- Leg bij een scheiding een ouderschapsplan voor aan het Gerecht, ook al is het niet wettelijk verplicht: de rechter volgt een goed plan en de Voogdijraad hoeft dan niet te onderzoeken.
- Studie in Nederland: veel Arubaanse jongeren vertrekken op 17 of 18; regel de toestemming van beide gezaghebbende ouders voor het vertrek en de inschrijving als het kind nog minderjarig is.
- Bij een kind dat zonder toestemming naar Nederland is meegenomen, of omgekeerd: een advocaat op Aruba en in Nederland tegelijk, en een verzoek aan de rechter van de gewone verblijfplaats van het kind; de Nederlandse Centrale autoriteit adviseert.
Kosten en vergoeding
De aantekening in het gezagsregister is gratis; een procedure over gezag of omgang kost griffiekosten (enkele honderden florins) en een advocaat, 2 000 à 5 000 florin; kosteloze rechtsbijstand bij onvermogen.
Recente veranderingen
Aruba nam het Nederlandse automatisch gezamenlijk gezag bij erkenning (2023) nog niet over; het Gerecht past sinds enkele jaren een verplichte ouderbijeenkomst toe bij geschillen over kinderen.
Waar u terechtkunt
- De Voogdijraad Aruba voor gezag, omgang en kinderbescherming.
- Bureau Sostenemi (meldpunt kindermishandeling).
- Het Gerecht in Eerste Aanleg van Aruba voor het gezagsregister en de procedures.
Goed om te weten
Een moeder die met het kind naar Nederland vertrekt terwijl de vader gezamenlijk gezag heeft, pleegt onttrekking aan het gezag, ook binnen het Koninkrijk; de Nederlandse rechter kan de terugkeer naar Aruba bevelen. Omgekeerd geldt hetzelfde: een ouder zonder gezag kan niets tegenhouden.
Bronnen en officiële links
- Overheid.aw — Voogdijraad — Overheid van Aruba
- Gemeenschappelijk Hof van Justitie — Aruba — rechtspraak
- Centrum Internationale Kinderontvoering — advies voor het hele Koninkrijk
Gecontroleerde links naar officiële of gezaghebbende bronnen. Ze openen in een nieuw tabblad.