Yasal çerçeve
Amerika Birleşik Devletleri'nin genel gizlilik kanunu yoktur. Federal hukuk sektöreldir — sağlık verisi için HIPAA, kredi dosyaları için Fair Credit Reporting Act, 13 yaş altı çocuklar için COPPA — ve Federal Trade Commission haksız ve aldatıcı uygulamaları denetler. Kaliforniya'nın sonradan CPRA olarak güçlendirilen CCPA'sından beri çok sayıda eyalet benzer haklarla kapsamlı gizlilik kanunları çıkardı.
ABD'de yaşayan Türk KVKK korumasını kaybeder: 6698 sayılı Kanun Türkiye'de yerleşik veri sorumlularını ve Türkiye'deki işlemeyi kapsar — New York'taki Amerikan şirketi KVKK'ya tabi değildir. Türk şirketlerine (banka, GSM operatörü, e-ticaret) karşı ise KVKK ve Kişisel Verileri Koruma Kurulu ABD'den de işler. ABD, Türkiye'nin « yeterli koruma » ülkesi listesinde değildir; Türk şirketlerinin verinizi ABD'ye aktarması açık rıza ya da taahhütname gerektirir.
Çiftte: karşı tarafın rızası olmadan konuşma kaydetmek « tüm tarafların rızası » eyaletlerinde (Kaliforniya, Illinois, Florida, Washington ve diğerleri) suç, « tek taraf » eyaletlerinde (New York, Teksas) yasaldır; eşin GPS'le izlenmesi bazı eyaletlerde aracın ortak sahibi için yasal, diğerlerinde tacizdir. Mahrem görüntülerin rızasız paylaşımı 48 eyalette ve 2025'ten beri federal olarak (TAKE IT DOWN Act, 48 saatte kaldırma yükümlülüğü) suçtur; Türkiye'de de TCK m. 134 kapsamındadır.
Temel noktalar
| Federal | Sektörel: HIPAA, FCRA, GLBA, COPPA; haksız ya da aldatıcı uygulamalar için FTC Act |
|---|---|
| Eyalet kanunları | Kaliforniya, Virginia, Colorado, Connecticut, Utah ve pek çok diğeri; erişim, silme ve çıkma hakları |
| Veri satışı | Çoğu eyalet kanunu satıştan ve hedefli reklamdan çıkma hakkı verir |
| Sağlık uygulamaları | Çoğu zaman HIPAA dışında; FTC onlara karşı Health Breach Notification Rule kullandı |
| Çocuklar | COPPA 13 yaş altında; birkaç eyalet ergen koruması ekledi |
| Bireysel dava hakkı | Nadir — Kaliforniya bazı veri ihlallerinde izin verir |
| Mahrem görüntüler | TAKE IT DOWN Act 2025: federal suç, 48 saatte kaldırma |
| KVKK | ABD sakinlerini korumaz; Türk şirketlerine karşı geçerli |
Uygulamada
- Önce ilgili yasal hakka atıfla kuruluşa yazın; tarihin kanıtını saklayın.
- Ne istediğinizi açıkça belirtin: verinizin kopyası, silme ya da pazarlamanın sonu.
- Yasal sürede yeterli yanıt gelmezse düzenleyiciye (eyalet başsavcısı, FTC) şikâyet edin — ücretsizdir.
- Flört, sağlık ve doğurganlık uygulamalarında üçüncü taraflarla paylaşım ve yurt dışı aktarımları özellikle sorun.
- Haklarınız olduğunu varsaymadan önce eyaletinizin kapsamlı gizlilik kanunu olup olmadığını kontrol edin (Illinois: BIPA — bireysel dava hakkıyla biyometrik veri).
- Türk şirketine karşı: KVKK m. 11 başvurusu ve Kurul'a şikâyet — ABD'den de.
- İnternette mahrem görüntüler: platforma bildirim (48 saat), StopNCII.org, polis; federal hukuk davası (2022 kanunuyla 150 000 dolara kadar).
Maliyet ve karşılanma
Talepler ücretsizdir; eyalet başsavcıları ve FTC yaptırımı yürütür, ancak bireyler nadiren kişisel tazminat alır — Illinois dışında (BIPA, ihlal başına 1 000–5 000 dolar).
Son değişiklikler
Veri simsarları ve konum verisi, özellikle üreme sağlığı ve konum takibi kaygılarından sonra ana yaptırım odağı oldu; TAKE IT DOWN Act (Mayıs 2025) mahrem görüntülerin — deepfake dahil — rızasız yayımını federal suç yaptı.
Nereye başvurulur
- Şikâyet alan eyalet başsavcısı gizlilik birimleri.
- Federal Trade Commission şikâyet asistanı.
- Silme talebi göndermek için Consumer Reports'un Permission Slip'i ve benzeri araçlar.
- Kişisel Verileri Koruma Kurulu (Ankara) — Türk veri sorumlularına karşı şikâyet.
- StopNCII.org ve Cyber Civil Rights Initiative — mahrem görüntüler.
Bilmekte fayda var
« Tüm tarafların rızası » eyaletlerinde (Kaliforniya, Illinois, Florida, Washington, Maryland ve diğerleri) partnerle konuşmayı haberi olmadan kaydetmek suçtur ve boşanma davasında işe yaramaz delildir; New York ya da Teksas'ta yasaldır. Kayıttan önce eyalet hukukunu kontrol edin. Göçmenler için: sosyal medya verileri vize ve vatandaşlıkta incelenir.
Sık sorulan sorular
KVKK beni ABD'de korur mu?
Hayır, ABD'de yaşıyorsanız ve veri sorumlusu Amerikan şirketiyse — KVKK Türkiye'deki veri sorumlularını kapsar. Amerikan şirketleri eyalet hukukuna tabidir (Kaliforniya, Illinois, Colorado'da güçlü; bazı eyaletlerde zayıf ya da yok). Türk şirketlerine karşı KVKK yine de işler: başvuru ve Kurul'a Türkçe şikâyet.
Kocamla konuşmaları kaydedebilir miyim?
Eyalete bağlı: « tek taraf » eyaletlerinde (New York, Teksas, New Jersey) evet, siz katılıyorsanız; « tüm taraflar » eyaletlerinde (Kaliforniya, Illinois, Florida) yalnızca herkesin rızasıyla — yoksa suç. Katılmadığınız konuşmaları kaydetmek her yerde federal suçtur.
Rızasız yayımlanan mahrem görüntüler için ne yapmalı?
Platforma bildirin — 2025'ten beri 48 saatte kaldırmak zorunda (TAKE IT DOWN Act); delilleri saklayın; polise bildirin (48 eyalette ve federal suç); federal hukuk davası düşünün (150 000 dolara kadar). StopNCII.org yeniden yayımı engeller. Fail Türkiye'deyse orada da TCK m. 134 uyarınca şikâyet edin.
Kaynaklar ve resmî bağlantılar
- USA.gov — devlet hizmetleri resmî rehberi
- Congress.gov — federal mevzuat
- California Privacy Protection Agency — CCPA/CPRA hakları, şikâyetler
- KVKK — Türk veri koruma otoritesi — Türk şirketlerine karşı ABD'den şikâyet
Resmî veya güvenilir kaynaklara doğrulanmış bağlantılar. Yeni sekmede açılır.