Het wettelijke kader
Het Wetboek van Strafrecht BES, in 2010 overgenomen van de Nederlandse Antillen en sinds dan door de Nederlandse wetgever aangepast, kent de seksuele meerderjarigheid op 16 jaar, altijd zware strafbaarheid onder 12 en strafbaarheid van 12 tot 16, en stelt verkrachting, aanranding, misbruik van onmacht, kinderpornografie en grooming strafbaar. De Wet seksuele misdrijven van 2024 werd voor Europees Nederland geschreven; de overname in het Wetboek van Strafrecht BES — toestemming als kern, seksuele intimidatie, sextortion — gebeurt stapsgewijs, en de rechtspraak op de eilanden volgt intussen de Nederlandse uitleg zoveel mogelijk. Het Korps Politie Caribisch Nederland (KPCN) heeft zedenrechercheurs op Bonaire en werkt met de politie van Sint Maarten voor Saba en Sint Eustatius; Slachtofferhulp Caribisch Nederland begeleidt slachtoffers op de drie eilanden; het forensisch onderzoek gebeurt in Fundashon Mariadal op Bonaire of, voor de bovenwindse eilanden, in het Sint Maarten Medical Center. Het Openbaar Ministerie BES vervolgt, het Gerecht in eerste aanleg oordeelt, met beroep bij het Gemeenschappelijk Hof en cassatie bij de Hoge Raad.
De kernpunten
| Seksuele meerderjarigheid | 16 jaar; onder 12 altijd zwaar strafbaar; 12-16 strafbaar |
|---|---|
| Verkrachting | Wetboek van Strafrecht BES; overname van de Nederlandse toestemmingswet van 2024 stapsgewijs |
| Aangifte | Korps Politie Caribisch Nederland (911); zedenrechercheurs op Bonaire |
| Hulp | Slachtofferhulp Caribisch Nederland op de drie eilanden |
| Forensisch onderzoek | Fundashon Mariadal (Bonaire); Sint Maarten Medical Center voor Saba en Sint Eustatius |
| Rechtsgang | Openbaar Ministerie BES; Gerecht in eerste aanleg; Gemeenschappelijk Hof; Hoge Raad |
In de praktijk
- Doe aangifte bij de politie (911) en vraag naar een zedenrechercheur; op Saba en Sint Eustatius komt die vanaf Bonaire of Sint Maarten, maar het medisch onderzoek kan meteen bij de huisarts of in het ziekenhuis van Sint Maarten.
- Slachtofferhulp Caribisch Nederland begeleidt gratis bij de aangifte, de zorg en de zitting, in het Nederlands, Papiaments en Engels, en helpt bij het verzoek om schadevergoeding en bij het Schadefonds Geweldsmisdrijven, dat ook voor de eilanden geldt.
- Bij gevaar thuis: de rechter kan een contactverbod opleggen; de openbare lichamen en Zorg en Jeugd Caribisch Nederland regelen een veilig adres.
- Voor jongeren: het Advies- en Meldpunt van elk eiland en de Kindertelefoon (0800-0432, ook vanaf de eilanden) geven vertrouwelijk advies.
Kosten en vergoeding
Aangifte, medisch onderzoek en Slachtofferhulp zijn gratis; kosteloze rechtsbijstand via de Rijksdienst Caribisch Nederland; het Schadefonds Geweldsmisdrijven kent tegemoetkomingen toe.
Recente veranderingen
De Nederlandse Wet seksuele misdrijven (2024) staat op de lijst van wetten die naar het Wetboek van Strafrecht BES worden overgebracht; de KPCN kreeg sinds 2022 extra zedenrechercheurs en Slachtofferhulp Caribisch Nederland breidde uit naar Saba en Sint Eustatius.
Waar u terechtkunt
- Korps Politie Caribisch Nederland: 911.
- Slachtofferhulp Caribisch Nederland (Rijksdienst Caribisch Nederland).
- Openbaar Ministerie BES voor de vervolging en de rechten van het slachtoffer.
Goed om te weten
Op een eiland van 2 000 (Saba) of 3 000 (Sint Eustatius) inwoners is anonimiteit onmogelijk en is de politie soms een kennis: vraag om een rechercheur van buiten het eiland en om het medisch onderzoek op Sint Maarten of Bonaire. Slachtofferhulp regelt de reis.
Bronnen en officiële links
- Korps Politie Caribisch Nederland — politie
- Rijksdienst Caribisch Nederland — Slachtofferhulp — Rijksoverheid op de BES-eilanden
- Openbaar Ministerie BES — Openbaar Ministerie
Gecontroleerde links naar officiële of gezaghebbende bronnen. Ze openen in een nieuw tabblad.