Yasal çerçeve
Koruma kararları eyalet ve bölge hukukuyla verilir — New South Wales'te ADVO, Victoria'da FVIO ve başka yerlerdeki karşılıkları — ve ulusal tanıma programı kapsamında ülke çapında tanınır ve uygulanır. New South Wales ve Queensland zorlayıcı kontrolü suç saydı, diğer yargı alanları inceliyor.
Avustralya'daki Türk kadınları için en önemlisi göçmenlik hükmüdür: ilişkisi sponsorun şiddeti yüzünden biten geçici partner vizesi (820/309) ya da prospective marriage vizesi sahibi, ayrılığa rağmen daimî partner vizesi alabilir (family violence provisions) — kanıt koruma kararı, mahkûmiyet ya da iki yetkili kişinin (hekim, psikolog, sosyal hizmet uzmanı, polis) beyanıdır. Diğer vizelerdeki mağdurlar dönüş yardımı ya da insanî vize alabilir. Polis mağdurları Home Affairs'e bildirmez. On gün ücretli aile içi şiddet izni, geçici çalışanlar dahil ulusal bir çalışma hakkıdır. Türkiye 2021'de İstanbul Sözleşmesi'nden çekildi, 6284 sayılı Kanun yürürlüktedir.
Avustralya kararları Türkiye'de geçerli değildir: dönüşte 6284 uyarınca aile mahkemesinden yeni tedbir istenir, Avustralya kararının tercümesi delildir. Mahkeme izni olmadan çocuklarla Türkiye'ye gitmek Lahey Sözleşmesi'ne göre kaçırma ve federal suçtur; mahkeme çocukları Airport Watch List'e koyabilir.
Temel noktalar
| Koruma kararları | Polis ya da risk altındaki kişi başvurur; acil geçici kararlar mümkün |
|---|---|
| Ulusal tanıma | Kararlar her eyalet ve bölgede otomatik uygulanır |
| Zorlayıcı kontrol | New South Wales (2024) ve Queensland'de (2025) suç, diğerlerinde incelemede |
| Aile hukuku | 2024 reformları ebeveynlik davalarında aile içi şiddetin ele alınışını güçlendirdi |
| Kiracılık | Mağdurlar tüm eyaletlerde kirayı erken bitirebilir |
| Malî destek | Federal programlarda Escaping Violence ve Leaving Violence ödemeleri (5 000 AUD'a kadar) |
| Silahlar | Karar verildiğinde ruhsatlar iptal edilir |
| İzin | On gün ücretli aile içi şiddet izni — ulusal çalışma hakkı |
| Partner vizesi | Family violence provisions: ilişki bitse de daimî ikamet |
| Türkiye | Avustralya kararı Türkiye'de geçersiz — 6284 ile yeni tedbir |
Uygulamada
- Kayıt oluşturun: tarihli notlar, fotoğraflar, tıbbî raporlar, mesajlar ve tanık adları.
- Ayrılığı duyurmadan önce çıkışı planlayın — ayrılık istatistiksel olarak en tehlikeli dönemdir.
- Kimlik belgelerini (pasaport, vize kanıtları), biraz para ve yedek anahtarı evin dışında güvenli bir yerde tutun.
- Güvenlik düzenlemesi gereken yerlerde okullara ve işverenlere bildirin.
- Polis aracılığıyla ya da doğrudan yerel mahkemede başvurun; iki yol da ücretsizdir.
- Ücretli aile içi şiddet iznini kullanın: takdire bağlı bir yardım değil yasal haktır.
- Partner vizesi: ilişkinin bittiğini Home Affairs'e bildirmeden önce göçmenlik avukatına ya da (ücretsiz) hukuk merkezine danışın — adımların sırası önemlidir; fail belgeleri aldıysa Türk konsolosluğu geçici pasaport verir.
Maliyet ve karşılanma
Polisin başlattığı başvurular ücretsizdir; nöbetçi avukatlar mahkemede yardım eder; aile içi şiddet davalarında adlî yardım vardır. Leaving Violence Program 5 000 AUD'a kadar öder (1 500 nakit, kalanı mal ve hizmet).
Son değişiklikler
New South Wales'te zorlayıcı kontrolün 2024 ortasından itibaren suç sayılması, olayları değil örüntüleri kanıtlamanın zorluğunu yansıtan kapsamlı eğitimle eşlik edildi; Queensland suçu Mayıs 2025'te getirdi; Leaving Violence Program 2025'te kalıcı oldu.
Nereye başvurulur
- 1800RESPECT — 1800 737 732, ulusal danışmanlık, 7/24 (TIS 131 450 ile Türkçe tercüman).
- Eyalet polisi aile içi şiddet birimleri ve mahkemelerde nöbetçi avukat servisleri.
- Men's Referral Service 1300 766 491 — davranışını değiştirmek isteyenler için.
- Türk kadın dernekleri (Sidney, Melbourne) ve Türk toplum merkezleri — Türkçe destek.
- T.C. konsoloslukları — geçici pasaport, aileyle temas.
Bilmekte fayda var
« Vizeni aldırırım » tehdidi failin aracıdır: family violence provisions geçici partner vizesi sahibini korur — ama sıra önemlidir: ayrılığı Home Affairs'e bildirmeden önce avukata danışın. Mahkeme izni olmadan çocuklarla Türkiye'ye gitmeyin; fail Lahey Sözleşmesi'yle geri dönüş kararı alır, mağdur ise kaçırma suçlamasıyla karşılaşır.
Sık sorulan sorular
Beni sponsor eden kocamdan ayrılırsam partner vizemi kaybeder miyim?
İlişki aile içi şiddet yüzünden bittiyse hayır: family violence provisions ayrılığa rağmen daimî partner vizesi verilmesine izin verir. Kanıt: koruma kararı (ADVO/FVIO), mahkûmiyet ya da iki yetkili kişinin beyanı artı kendi beyanınız; Home Affairs bağımsız uzmana sevk edebilir. Ayrılığı bildirmeden önce hukuk merkezine ücretsiz danışın.
Koruma kararını ne kadar çabuk alırım?
Polis geçici kararı derhal verebilir (NSW'de geceleri hâkimden telefonla da); yerel mahkeme başvuruyu günler içinde inceler ve 1–2 yıl ya da daha uzun karar verir. Karar tüm Avustralya'da geçerlidir.
Avustralya kararı Türkiye'de geçerli mi?
Kendiliğinden değil. Türkiye'ye dönüşte 6284 sayılı Kanun uyarınca aile mahkemesinden ya da acilde kolluktan yeni tedbir kararı istenir; Avustralya kararının yeminli tercümesi güçlü delildir ve karar genellikle aynı gün çıkar.
Kaynaklar ve resmî bağlantılar
- Federal Register of Legislation — çıkarıldığı ve yürürlükteki federal hukuk
- Services Australia — devlet hizmetleri ve ödemeler
- Department of Home Affairs — Family violence provisions — partner vizesi ve aile içi şiddet
Resmî veya güvenilir kaynaklara doğrulanmış bağlantılar. Yeni sekmede açılır.